Resultaten

kunst en cultuur

Details

Omstreeks:

Adres:

Bijdrage:

Marijn Smeehuijzen
01-06-17 11:48

Gewijzigd:

Marijn Smeehuijzen
15-06-17 11:10


Zoekwoorden:
Opera

U bent hier: Home Verhalen Kunst en cultuur 50 jaar Opera in Enschede - deel 2

50 jaar Opera in Enschede - deel 2

443 x bekeken

Helen Field en Ulrich Bahnen in de opera Salome
- Foto: Pan Sok / Nederlandse Reisopera
Bert Beijnen in de opera Tosca, 1960
- Foto Erik Meyling
Stoffeerder Bertus Lanzing aan het werk
- Foto: Nederlandse Reisopera
De cast van Madama Butterfly in 1993
- Foto: Deen van Meer / Nederlandse Reisopera
Miranda van Kralingen als Floria Tosca, 2003
- Foto: Hermann & Clärchen Baus / Nederlandse Reisopera

Bron: Archief Nederlandse Reisopera, Erik Meyling

De locatie




Deze en komende weken plaatsen wij een serie artikelen over de Nederlandse Reisopera, (voorheen de Nationale Reisopera geheten) overgenomen uit het blad ‘Opera Forum’. De tekst is van de hand van Puck Kooij. Zij is al vanaf 1995 betrokken bij het operagezelschap. Eerst als figurant, daarna als beheerder van het archief. Meer over de geschiedenis van de reisopera is te vinden in het boek ‘So elend und so treu’, dat ze samen met Arnoud Brok samenstelde.

Deze week deel twee van drie delen oorspronkelijk gepubliceerd in 2005, het jaar dat de reisopera 50 jaar bestond. Het eerste deel is te vinden via onderstaande link.
achteruitkijkspiegel.nl/fotos-van-enschede/50-jaar-opera-in-enschede-deel-1-7lWVY/

Er is een Open Dag voor genodigden, (oud)medewerkers en publiek. Er worden rondleidingen georganiseerd en in verschillende afdelingen kan men een kijkje achter de schermen nemen. Pruiken in allerlei kleuren met ingewikkelde kapsels worden getoond. Men kan zien hoe op de kap- en grimeafdeling pruiken worden geknoopt, een uiterst minutieus werkje; in de vervaardiging van een pruik gaat al gauw 70 uur zitten. Patrick Josso, de rekwisiteur, legt juist de laatste hand aan het beschilderen van levensechte papier maché kinderhoofden voor de opera Thyeste (seizoen 2004/2005). Het afgehakte hoofd van Johannes de Doper ligt op een schaal, klaar om aan Salome (seizoen 1998/1999) aan te bieden, maar is voor deze gelegenheid omkranst door trossen druiven. Op een baar ligt het realistisch nagemaakte lijk van Creoh (seizoen 2000/2001), zoals dat dienst gedaan heeft in de gelijknamige opera. Je mag het nu allemaal van dichtbij bekijken en aanraken. De deur naar de kledingfundus staat open en gunt de bezoekers een blik op de rijen kleding, in twee lagen boven elkaar, dicht opeen gepakt. In een aparte ruimte zijn de mooiste kostuums, gemaakt van delicate stoffen, zoals fluweel, zijde en brokaat versierd met glitter en niet van echt te onderscheiden sieraden, te bewonderen, zoals de met rozenguirlandes bezette helblauwe zijden japon van Manon Lescaut (1998), die aller ogen trekt. Ook de onwaarschijnlijk fraaie rode robe van Tosca (2003), rijkelijk gegarneerd met zwart kant en kralen is een absoluut kunstwerk en werd in eigen atelier gemaakt, maar ook de kostuums van Tosca van 1983 en 1975 mogen er zijn.

Hoge herenhoeden, uitgestald op de oorspronkelijke dozen met sierlijke opschriften, zoals die van de hoeden- en pettenwinkel Drehfahl in Enschede, muiltjes en steltschoenen (koturnen genoemd) zijn uitgestald. Bertus Lanzing, net zo lang stoffeerder als de opera in Enschede oud is, heeft de deur van de stoffeerderij uitnodigend open gezet. Vanuit zijn werkplaats voorziet hij al 50 jaar de opera van decors, gordijnen, meters draperieën van soms moeilijk te bewerken stoffen, bekleedt hij wanden, meubels, zoals tronen en gigantische banken. Hij is de pensioengerechtigde leeftijd al ruim gepasseerd maar weet niet van ophouden.

In het Mime & Muziektheater(tje) Papageno van Jan de Boer wordt de bezoekers iets verteld over het gebruik van verschillende rekwisieten, hoe simpele plastic deksels na beschilderd te zijn plotseling gezichten worden en dat door subtiele veranderingen aan kostuums een ander karakter wordt uitgebeeld. Mimespelers zijn meesters in het voorspiegelen van illusies en zetten de verbeelding aan het werk. Vooral voor kinderen wordt opgetreden, soms ook in het buitenland; voor mime gelden immers geen taalgrenzen.

Soms worden de medewerkers voor moeilijke opdrachten gesteld: heeft een regisseur een wat buitenissige, moeilijk te realiseren wens - wensen die vaak als strikte eis opgevat dienen te worden - dan laten de medewerkers zich niet uit het veld slaan, maar gaan op zoek naar die bepaalde stof, juist dat specifieke materiaal of voorwerp dat dan soms uit een ver buitenland gehaald moét worden, maar er wel komt. Jammer, dat niet veel meer mensen het tentoongestelde, een afspiegeling van de historie van Opera Forum, waar zoveel tijd aan is besteed, zijn komen bekijken. De reclame heeft kennelijk te weinig mensen bereikt.

VERKOOP KLEDING EN REKWISIETEN
Er wordt Open Huis gehouden voor de verkoop van kostuums en rekwisieten Onder grote partytenten staan in de open lucht op de binnenplaats rijen kledingrekken. Het is een stralende dag en een waar feest voor de belangstellenden,, want die kunnen alle tijd nemen om te passen en elkaars keuze te becommentariëren. Heel vermakelijk om allerlei diva's, geisha's, soldaten, ridders en jonkvrouwen te zien paraderen. In vele kostuums staat nog de naam van de opera en de zanger die hierin een rol heeft vervuld. Al koop je niets, het is heerlijk om die prachtige stoffen door je handen te laten gaan. Sommige bezoekers komen voor hun toneelclub, of voor een verkleedpartij van hun kinderen, of, als het past en "draagbaar" is, gewoon voor zich zelf. Borstkurassen zijn in de uitverkoop gedaan, schoenen, maskers, een antieke rolstoel, een opblaasbare fauteuil, de boot van Peter Grimes, tuinbankjes, hoeden, kunstbont glas-in-loodruitjes, kortom de meest uiteenlopende attributen worden tegen meeneemprijzen aangeboden. O ja, dan zijn er nog "verrassingspakketten" met prachtige lappen, glitterstofjes en kantjes voor maar € 2,-! In tegenstelling tot de kledingverkoop van twee jaar geleden, waar horden toneel- en verhuurateliers op af waren gekomen, is weinig ruchtbaarheid gegeven aan dit evenement. De opbrengst is dan ook minder spectaculair, maar voor de bezoekers een fantastische gebeurtenis.

OPENLUCHTCONCERT
Op het Van Heekplein wordt een voor het publiek vrij toegankelijk jubileumconcert gegeven door koor en solisten van de Nationale Reisopera met begeleiding van het Orkest van het Oosten onder leiding van Gabriele Bellini, het cadeau van de Nationale Reisopera aan de bevolking van Twente. Het regent die dag pijpenstelen en het ziet er in alle opzichten somber uit. Zal het concert überhaupt door kunnen gaan? Er zijn 1000 stoelen voor de vroege vogels. Hoewel het concert om 21.00 uur zal beginnen, zitten er ondanks de regen om acht uur al bezoekers die zich van een plaats verzekerd hebben, ingepakt in plastic regenjassen en verscholen onder paraplu's. Alsof er van hogerhand wordt ingegrepen stopt de regen twintig minuten voor aanvang en klaart het weer op. De stoelen zijn spoedig bezet en zelfs achter de dranghekken staan vele belangstellenden. De bewoners van de omringende winkels en woningen zitten vorstelijk op hun balkons. In de grote overdekte muziektent zoeken de musici en zangers hun plaatsen op en nadat Bellini zijn plaats op de bok heeft ingenomen wordt het muziekgezelschap met hartelijk applaus ontvangen. Naarmate de avond vordert en de duisternis invalt verandert de tent in een feeërieke koepel door de prachtige licht-effecten die hierin vrij spel hebben.

Voor Bellini is dit weerzien een grootse gebeurtenis, maar omgekeerd is dat voor het koor en het orkest ook het geval. Twaalf jaar geleden was Bellini de chef-dirigent van Opera Forum Filharmonisch die met de uitvoering van Madama Butterfly in juni 1993, gedwongen door een drastisch bezuinigende overheid, zijn muzikale loopbaan in Enschede voortijdig moest beëindigen.

Dertien solisten treden nu voor het voetlicht, waaronder Ernst Daniël Smid, Machteld Baumans, Annelies Lamm, Frank van Aken, Janny Zomer en Claudia Patacca. Het koor mag gehoord én gezien worden - wat zien de zangeressen er mooi uit in hun donkerblauwe jurken met kragen en manchetten in contrasterende kleuren. De maëstro weet wonderschone klanken aan het gezelschap te ontlokken. Het was weer even Opera Forum Filharmonisch. De populaire operafragmenten vallen bij het publiek zeer in de smaak, velen kunnen zich niet bedwingen en neuriën zachtjes mee. Gebracht door dit illustere muziekgezelschap is het een happening van hoog niveau. Verrassend is het optreden van een kinderkoor dat het koor van de straatjongens uit Carmen (in het Nederlands), met duidelijk plezier, ten gehore brengt. Ernst Daniël Smid neemt ook de presentatie voor zijn rekening en praat de aria's en koren op zijn bekende welsprekende wijze aan elkaar, vergissingen in de aankondigingen zet hij met een kwinkslag weer recht.

Wordt vervolgd…

Reacties

Er zijn nog geen reacties
Login om te reageren
slider

LOGIN



Wachtwoord vergeten?
registreren

REGISTREREN


terug